Konseptprojeyonetim ekibi olarak “Kaygı ve anksiyete aynı şey mi” hakkındaki bu içeriğin sizler için değerli olduğunu umuyoruz. Görüşmek üzere!
Kaygı ve anksiyete aynı şey mi?
Bazı sorular var ki, insan onları ilk duyduğunda basit sanıyor. “Kaygı ve anksiyete aynı şey mi?” mesela. Dışarıdan bakınca iki kelime, aynı duygunun farklı dilleri gibi. Ama ben Kayseri’de, geceleri defterini açıp yazı yazan 25 yaşında biri olarak şunu öğrendim: kelimeler bazen aynı görünür ama hissettirdikleri hiç aynı değildir.
Bunu anlamam da bir sabah değil, bir gecede olmadı. Hatta tek bir olay da değildi. Daha çok birbirine karışmış küçük anların toplamıydı. Biraz hayal kırıklığı, biraz umut, biraz da insanın kendi iç sesine yetişememesi…
Sabahın erken saatleri: “İçimde bir şey eksik” hissi
O sabah erkenden uyanmıştım. Kayseri’nin kışı bildiğin gibi; pencerenin kenarından içeri sızan soğuk, insanın sadece tenini değil düşüncelerini de titretiyor. Çay koydum, bardak elimde, mutfakta sessizlik.
Telefonu açtım. Mesaj yok. Bildirim yok. Garip bir boşluk var.
İşte o an hissettiğim şeyin adı yok gibiydi. Ama aynı zamanda çok tanıdıktı. İçimde bir şey eksikmiş gibi… ama ne eksik, bilmiyorum.
“Kaygı bu mu?” diye düşündüm. Yoksa insanlar buna “anksiyete” mi diyordu?
Defterime şunu yazmışım:
“Bir şey olacak gibi değil. Ama bir şey olmayacak gibi de değil. İkisinin arasında sıkışmışım.”
O an gülmüştüm kendime. Çünkü cümle saçma gibiydi ama his tam olarak buydu.
Öğleden sonra: sokakta yürürken büyüyen düşünceler
Dışarı çıktım. Kayseri’nin sokakları o saatlerde biraz ağır olur. İnsanlar hızlı yürür ama acele etmiyordur aslında, sadece donmak istemezler.
Ben yürürken fark ettim: zihnim susmuyor.
Bir arkadaşımın söylediği basit bir cümle geldi aklıma. Sonra o cümle büyüdü. Sonra başka bir anı eklendi. Sonra gelecekte olabilecek kötü senaryolar… sanki zihnim boşluğu sevmiyordu ve onu hemen dolduruyordu.
“Bu kaygı mı?” dedim içimden. “Yoksa anksiyete mi?”
İkisi arasında fark var mıydı gerçekten?
Bir kafeye oturdum. Çay söyledim. Ama içim oturmamıştı.
Yan masadaki iki kişi gülüyordu. Normalde dikkat etmezdim ama o an düşündüm: “Onlar böyle rahatken ben neden içimde sürekli bir şey taşıyorum?”
Sonra kendime kızdım. Çünkü bu kıyaslama işi insanı daha da aşağı çekiyor.
Ama durduramıyorsun işte.
Akşam: eski bir mesaj ve kırılan denge
Akşam olduğunda telefonum çaldı. Eski bir arkadaşım.
Uzun zamandır konuşmuyorduk. Sesi tanıdık ama uzak geldi. Birkaç dakika normal konuştuk, sonra sessizlik uzadı. O sessizlikte bile bir şey vardı. Söylenmeyen cümleler.
Kapattıktan sonra garip bir boşluğa düştüm.
İşte o an içimdeki şey değişti. Sabahki hafif sıkıntı gitmişti. Yerine daha ağır bir şey gelmişti.
Kalbim hızlı atmaya başladı. Nefesimi kontrol ettiğimi fark ettim. Ama kontrol etmeye çalıştıkça daha çok hissediyordum.
Kendi kendime dedim ki:
“Bu artık kaygı değil. Bu başka bir şey.”
Ama adını koyamadım.
Gece: defter, sessizlik ve yüzleşme
Gece olduğunda ışığı kapattım. Sadece masa lambası açık kaldı. Defterimi açtım. Yazmak her zaman iyi gelmez ama en azından içimdeki gürültüyü dışarıya taşır.
Şunu yazmışım:
“Bugün iki farklı şey yaşadım. Sabahki hafif sıkıntı ile akşamki çarpıntı aynı şey değil gibi. Ama ikisi de beni ben olmaktan çıkarıyor.”
Kalemi bıraktım. Bir süre duvara baktım.
Sonra asıl soru geldi:
“Kaygı ve anksiyete aynı şey mi?”
Bu soru artık akademik bir şey değildi. Kitap tanımı gibi hiç değildi. Daha çok benim içimdeki iki farklı hissi ayırma çabamdı.
Kaygı: gündelik, tanıdık, insanî
Kendi içimde düşündüğümde kaygı daha gündelikti. Sınav öncesi his, bir mesaj beklerkenki huzursuzluk, geleceğe dair küçük tedirginlikler…
Kaygı bana göre “ya olursa?”ydı.
Ama tamamen kötü değildi.
Hatta dürüst olayım, bazen işe yarıyor. Bir şeyleri önceden düşünmeni sağlıyor. Hazırlık yaptırıyor. Seni hayata karşı biraz daha dikkatli hale getiriyor.
Ama fazlası… işte orada problem başlıyor.
Anksiyete: daha derin, daha kontrolsüz
Anksiyete ise benim için daha ağır bir şeydi. Sadece düşünce değil, bedenin de katıldığı bir durum gibi.
Kalp hızlanıyor, nefes değişiyor, zihin aynı cümleyi döndürüp duruyor. Mantık var ama ulaşamıyorsun. Sanki beynin başka bir modda çalışıyor.
En kötü kısmı şu: ortada somut bir neden olmasa bile his gerçek.
Bu beni en çok yoran şeydi.
Çünkü insan şunu istiyor: “Bir sebep olsun, ona göre çözeyim.”
Ama bazen sebep yok. Ya da varsa bile devasa değil. Ama his devasa.
İkisinin arasındaki ince çizgi
O gece şunu fark ettim: belki de kaygı ve anksiyete tamamen farklı şeyler değil. Ama aynı şey de değiller.
Kaygı daha çok zihinsel bir uyarı gibi.
Anksiyete ise o uyarının bedene ve tüm sisteme yayılmış hali gibi.
Biri kapıyı çalıyor.
Diğeri içeri girmiş, oturmuş ve gitmiyor.
Ama bunu böyle net yazmak kolay. Yaşamak kolay değil.
Kendime sorduğum zor sorular
Defterin son sayfasına şunları yazdım:
“Ben gerçekten ne yaşıyorum?
Yoksa herkesin yaşadığı şeyi mi fazla büyütüyorum?
Eğer bu sadece kaygıysa neden bu kadar ağır hissediyorum?
Eğer anksiyeteyse neden bazı günler hiç yok gibi?”
Bu soruların cevabı yoktu.
Ama belki de sorun cevap aramak değildi.
Sabaha doğru: küçük bir farkındalık
Uyumadan önce pencereyi açtım. Soğuk hava içeri doldu. Kayseri’nin gecesi sessizdi.
O an şunu düşündüm:
Belki de mesele “aynı mı farklı mı” sorusu değil.
Belki de mesele şu: insan bazen sadece hissettiği şeyi anlamlandırmak istiyor. Adı olsun istiyor. Çünkü adı olan şeyle baş etmek daha kolay.
Ama bazı duygular isimlendirilince bitmiyor. Sadece daha görünür oluyor.
Ve belki de en gerçek cümle şuydu:
“Ben bugün hem kaygı yaşadım hem de anksiyete hissettim. Ve ikisi de bana bir şey anlatmaya çalışıyordu. Ama ben henüz tam dinleyemedim.”
Pencereyi kapattım. Defteri kapattım.
Ama içimdeki ses kapanmadı.
Sadece biraz sessizleşti.
Bunu da Okuyun: Same Deutz aynı mı ?