Kategori: Makaleler

Keşiş Ne Demek Osmanlı’da? Pedagojik Bir Bakış Açısıyla Keşişlik ve Eğitim Üzerine Bir kelime, bazen yüzyılların izlerini taşır ve anlamı sadece dilin ötesine geçer, toplumsal yapıyı, tarihsel bir dönemin ruhunu ve bireylerin o dönemdeki düşünce biçimlerini yansıtır. “Keşiş” kelimesi de böyle bir terimdir. Çoğumuz bu kelimeyi, Orta Çağ Avrupa’sında, özellikle Hristiyanlık dünyasında dini bir figür olarak duymuş olabiliriz. Ancak Osmanlı İmparatorluğu’nda keşişler, sadece dini hayatın bir parçası değil, aynı zamanda eğitim ve toplumsal yapının birer temsilcisiydi. Peki, keşişlerin Osmanlı’daki anlamı neydi? Osmanlı’daki keşişlik, sadece dini bir yaşam tarzı mı yoksa daha geniş bir toplumsal işlevi mi vardı? Bu yazıda, keşişlik…

Virik Yapıyor Ne Demek? Bir Virüs Gibi Yayılmak “Virik yapıyor” deyimini duymuşsunuzdur. Özellikle sosyal medya çağında, bu ifade hızla popülerleşti. Ama gerçekten ne anlama geliyor ve nasıl bir mecaz kullanılıyor? Hadi gelin, bu ifadeyi bilimsel bir bakış açısıyla ama herkesin anlayacağı bir dille inceleyelim. Bir araştırmacı olarak, kelimelerin evrimini ve dilin toplumsal yansımasını çok merak ediyorum. Bu yüzden de “virik yapmak” ifadesi üzerine birkaç düşünce paylaşmak istiyorum. Virik Yapıyor Ne Demek? İki Anlamda Kullanılıyor Virik yapmak, iki farklı bağlamda kullanılabiliyor. Birincisi, kelimeyi tam anlamıyla kullanarak, viral bir enfeksiyonun yayılmasına benzetmek. Yani, bir şeyin hızla yayılması, etkisini çevresine büyük bir hızla…

Toprağa Ne Ekersen Onu Biçersin: Doğru Mu, Yanlış Mı? Toprağa ne ekersen onu biçersin… Bu cümleyi her duyduğumda içimden bir yerler kalkıyor. Çünkü bu deyim bana bir anlamda “ne kadar çalışırsan, o kadar kazanırsın” ya da “ne kadar iyi davranırsan, başkaları da sana öyle davranır” gibi ne kadar basit, ne kadar yüzeysel bir bakış açısını hatırlatıyor. Ama işin aslı öyle değil. Bu cümleyi doğru kabul etmek, hayatın karmaşasını görmemek demek. Bu Deyim Nereye Kadar Doğru? Bunu kabul ediyorum, çoğu zaman çaba, niyet ve yapılan işler doğru karşılıkları bulur. Herkesin bildiği gibi, “emek, başarıyı getirir.” Ama işin içine kader, şans, dışsal…

Kalbi Kırmanın Günahı Nedir? Antropolojik Bir Perspektiften Bakış Bir Antropoloğun Gözünden: Kültürler ve İnsan İlişkileri Bir antropolog olarak, insanların birbirleriyle olan ilişkilerini anlamaya çalışırken, sadece bireysel duygulara değil, aynı zamanda kültürel bağlamlara da derinlemesine bakmamız gerekir. İnsanlar, yalnızca bireysel varlıklar değil, aynı zamanda etkileşimde bulundukları toplulukların, ritüellerin, sembollerin ve inançların şekillendirdiği varlıklardır. Kültürlerin çeşitliliği, insanları toplumsal bağlamda nasıl birbirlerine bağladığını, nasıl anlamlar yüklediklerini ve özellikle “kalp kırma” gibi evrensel bir deneyimi nasıl farklı şekillerde tanımladıklarını ortaya koyar. Kalp kırmak, evrensel bir acı olmasına rağmen, bunun kültürel bir anlam taşıdığı ve farklı toplumlarda ne şekilde kavramsallaştırıldığı ise kültürler arası farklılıklar gösterir.…

Hz. Muhammed’in 6 Çocuğu Kimden? Psikolojik Bir Mercekten Bakış İnsan davranışlarını çözümlemek, tarihsel ve kültürel bağlamlardan bağımsız olarak bir psikoloğun en meraklı alanlarından biridir. Toplumların, bireylerin ve ailelerin dinamiklerini anlamak, sadece onların içsel dünyalarına değil, aynı zamanda toplumun kolektif zihnine de ışık tutar. Hz. Muhammed’in hayatı, İslam’ın doğuşu ve kurumsal yapıları kadar, kişisel ilişkileri ve aile yapısı ile de dikkat çeker. “Hz. Muhammed’in 6 çocuğu kimden?” sorusu, sadece biyolojik bir soru değil, aynı zamanda bir psikolojik çözümleme gerektirir. Psikolojik bir perspektiften baktığımızda, bu aile yapısının, bilinçli ve bilinçdışı düzeyde bireylerin kimlik gelişimi, duygusal bağlar ve sosyal ilişkilerle nasıl şekillendiğini incelemek…

Müsabaka Ne Demek Din? Farklı Yaklaşımlar Üzerine Bir Değerlendirme Din ve yaşam, her birimiz için farklı anlamlar taşıyan kavramlar. Herkesin dünyaya bakış açısı farklı ve bu bakış açılarının şekillendiği pek çok alan var. Bu yazıda, dinin bir “müsabaka” olarak ne anlama geldiğini, hem analitik hem de duygusal bakış açılarıyla ele alacağım. Konya’da yaşayan, mühendislik eğitimi almış, ancak sosyal bilimlere de ilgi duyan biri olarak, her iki bakış açısını kafa karışıklığı yaratmadan, doğal bir şekilde işlemek istiyorum. Din ve Müsabaka: Tanımlar Üzerine İçimdeki mühendis şöyle diyor: “Müsabaka, aslında bir yarış, bir rekabet demektir. Bu bağlamda, dinin müsabaka olarak değerlendirilmesi, insanların birbiriyle…

Meslek Lisesi Bilişim Sayısal mı? Hadi bakalım, bugünkü konumuz “Meslek lisesi bilişim sayısal mı?” Hadi ama, sormayın, “Bilişim sayısal mı?” diye; bu soru bana aynı zamanda, “Sana iki kere iki soracağım, gerçekten mi, düşün bakalım?” gibi geliyor. Neyse, derin felsefi tartışmalara girmeyelim, çünkü en fazla “sayısal mı, eşit ağırlık mı?” tartışmasına girerim, o da başka bir dert. Gelin, meslek lisesi bilişim bölümünün gerçekten sayısal olup olmadığını biraz eğlenceli bir bakış açısıyla tartışalım. Meslek Lisesi ve Sayısal: Bir Matematiksel Efsane mi? İzmir’de, kafamda “bilişim” kelimesini duyduğumda ilk aklıma gelen şey şu: “Acaba şunu yapacak kadar kod yazabilecek miyim?” Hani, o bildiğiniz,…

Hak Davası Ne Demek? Toplumsal Güç İlişkileri ve İktidarın Gösterimi Güç, Toplumsal Düzen ve Hak Mücadelesi: Bir Siyaset Bilimcisi Perspektifi Toplumların varlıklarını sürdürebilmesi, yalnızca iktidar ilişkilerinin ve kurumların nasıl yapılandığına değil, aynı zamanda bu yapıların nasıl şekillendiği ve toplumsal düzeni nasıl düzenlediğiyle de doğrudan ilişkilidir. Siyaset bilimi, bu güç dinamiklerini anlamaya çalışırken, insan hakları, vatandaşlık, ideoloji ve devletin rolü üzerine derinlemesine analizler sunar. Bir siyaset bilimcisi olarak, hak davası dediğimiz olgunun, bu çok katmanlı yapıyı açığa çıkarmak adına nasıl bir öneme sahip olduğunu incelemek gerekir. Hak davası, genellikle bir kişinin veya grubun, sahip olduğu veya sahip olması gereken hakları elde…

Feromon Nedir? Ziraat Alanında Küresel ve Yerel Yaklaşımlar Bursa’nın yeşil sokaklarında yürürken, geçenlerde aklıma gelen bir şey vardı. Birçok zaman ziraatle ilgili gündemde olan konuların ne kadar derin ve karmaşık olduğunu düşündüm. Teknolojinin ve bilimsel keşiflerin ziraat alanına yansıması da sürekli artıyor. Bugün sizlere, belki de pek çok kişinin adını duyduğu ancak tam olarak ne olduğunu bilmediği bir kavramdan, yani feromondan bahsetmek istiyorum. Hem küresel çapta hem de yerel açıdan nasıl kullanıldığını tartışacağız. Feromon Nedir ve Nasıl Çalışır? Feromon, aslında bir hayvanın veya böceğin, aynı türden bir başka canlıya kimyasal sinyaller göndererek iletişim kurmasına yardımcı olan bir moleküldür. Ziraat açısından…

Etik Dışı Uygulamalar Nelerdir? Bir Antropolojik Perspektif Kültürlerin Çeşitliliği ve Etik Algılar: Antropolojik Bir Yolculuk Antropolog olarak, dünyadaki kültürlerin çeşitliliğine her zaman büyük bir hayranlıkla bakmışımdır. Her toplumun kendine özgü ritüelleri, semboller ve topluluk yapıları vardır; bu unsurlar, bir halkın kimliğini, inançlarını ve değerlerini şekillendirir. Ancak, kültürlerin çeşitliliğini inceledikçe, aynı zamanda kültürel sınırların ve normların da bir toplumun etik anlayışını nasıl şekillendirdiğini görmemek elde değildir. Bazı uygulamalar, belirli bir kültür veya topluluk için kabul edilebilirken, başka bir toplulukta etik dışı olarak kabul edilebilir. Peki, “etik dışı uygulamalar” dediğimizde neyi kastediyoruz? Bu yazıda, etik dışı uygulamaların ne olduğunu, nasıl şekillendiğini ve…